Bölgedeki bir diplomatik kaynak, görüşmelere Suudi Arabistan, Mısır, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve bazı diğer ülkelerden temsilcilerin de katılacağını söyledi. Kaynak, toplantıların ikili, üçlü ve çok taraflı formatlarda yapılacağını belirtti.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın nükleer silah geliştirmesini önlemek için Tahran’la “ciddi” görüşmeler yürütüldüğünü daha önce açıklamıştı. Trump, 30 Ocak’ta Beyaz Saray’da gazetecilerin sorularını yanıtlarken, İran’a bir anlaşma için süre tanındığını ancak içeriğe ilişkin ayrıntı vermediğini söyledi.
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Ali Laricani de müzakereler için bir çerçeve oluşturulduğunu açıkladı. Laricani, “Medyada oluşturulan savaş senaryolarının aksine, müzakereler için yapısal düzenlemelerde ilerleme kaydediyoruz” dedi.
Reuters’a konuşan İranlı bir yetkili, diplomasinin sürdüğünü belirterek görüşmelerin başlaması için Washington’ın bölgedeki askeri varlığını azaltması gerektiğini ifade etti. Yetkili, “Şu anda top Trump’ın sahasında” dedi.
Bu arada Rusya, İran ile ABD arasındaki gerilimi azaltmak amacıyla İran’ın elindeki zenginleştirilmiş uranyumu alıp sivil nükleer reaktörler için yakıta dönüştürmeyi teklif etti. Reuters’a göre Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Dmitri Peskov, Moskova’nın bu teklifini yinelediğini açıkladı.
Ancak yarı resmi İran haber ajansı Tasnim’e göre, İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi’nden bir yetkili, Tahran’ın zenginleştirilmiş uranyumunu ülke dışına göndermeyeceğinde ısrar etti. Konsey Başkan Yardımcısı Ali Bakeri Kani, Washington ile olası görüşmelerde bu teklifin gündeme alınmayacağını söyledi.
ABD Başkanı Trump, Ocak ayında İran’da artan protestoların ardından “yardım yolda” açıklamasında bulunmuş, bu sözler olası bir askeri müdahale yorumlarına yol açmıştı. Trump ayrıca ABD’ye ait Abraham Lincoln uçak gemisinin Orta Doğu’daki ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) sorumluluk alanına konuşlandırıldığını duyurmuştu.
Trump, 28 Ocak’ta Tahran’ı nükleer programı konusunda müzakerelere dönmeye çağırarak, Haziran 2025’te üç İran nükleer tesisini hedef alan ABD saldırılarını hatırlatmış ve yeni bir müdahalenin “çok daha kötü” olacağını söylemişti.
İran Devrim Muhafızları’nın 1 Şubat’ta Hürmüz Boğazı’nda yapması beklenen deniz tatbikatının iptal edildiği bildirildi. Aynı gün İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, CNN’e yaptığı açıklamada İran’ın ABD’ye müzakere ortağı olarak güvenini kaybettiğini, ancak bölgedeki dost ülkeler aracılığıyla yapılan temasların Trump yönetimiyle “verimli” görüşmeleri kolaylaştırdığını belirtti.
Arakçi, ülkesinin nükleer programı konusunda Washington ile bir anlaşmaya varılabileceğine inandığını söyledi.
İran dini lideri Ayetullah Hamaney ise ABD’nin olası bir saldırısının bölgesel bir savaşa yol açacağı uyarısında bulundu. Türkiye cephesinde Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 29 Ocak’ta İranlı mevkidaşı Arakçi ile görüşerek müzakere masasına vurgu yaptı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da 30 Ocak’ta İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile telefon görüşmesi yaparak Ankara’nın kolaylaştırıcı rol üstlenmeye hazır olduğunu bildirdi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye’de bulunan İran Dışişleri Bakanı Arakçi ile de yüz yüze bir görüşme gerçekleştirdi.
