Danimarka ve Hindistan gibi ülkeler devlet hizmetlerini hızla dijitalleştirirken, Almanya’nın geride kalmasının ardında bürokrasi, federal yapı ve uygulama sorunları yatıyor.
Almanya’da adres değişikliği gibi basit işlemler dahi çoğu zaman belediyeden randevu almayı, haftalarca beklemeyi ve kağıt formlar doldurmayı gerektiriyor. Sağlık sigortası kartını evde unutan vatandaşlar için bile bazı işlemler hâlâ sadece faks yoluyla yapılabiliyor.
Alman bilişim sektörü derneği Bitkom’dan Felix Lesner’e göre, Alman şirketlerinin yaklaşık yüzde 77’si hâlâ faks kullanıyor. Lesner, bunun en önemli nedeninin resmî makamlarla iletişimde faksın vazgeçilmez görülmesi olduğunu belirtiyor.
Dijitalleşmede geride kalan bir ülke
Avrupa Birliği’nin dijitalleşme sıralamalarında Almanya, 27 ülke arasında genellikle orta sıralarda yer alıyor. Danışmanlık şirketi Capgemini’nin verilerine göre Almanya, dijital kamu hizmetleri alanında AB ülkeleri arasında 24’üncü sırada bulunuyor.
Programlanabilir bilgisayar, SIM kart ve MP3 teknolojisi gibi yeniliklerin Almanya’da icat edilmesine rağmen, araç tescili ya da evlilik belgesi gibi işlemler hâlâ uzun kuyruklar anlamına geliyor. Düsseldorf Dijital Ajansı Başkanı Frank Reinartz, durumu “Strateji ya da hedef eksikliğimiz yok, sorunumuz uygulama” sözleriyle özetliyor.
Yaklaşık 650 bin nüfuslu Düsseldorf’ta 580 idari hizmetten yalnızca 120’si çevrim içi sunulabiliyor. Buna rağmen şehir, Bitkom’un Akıllı Şehir Endeksi’nde altıncı sırada yer alıyor. Başkent Berlin ise ilk 40’a girmekte bile zorlanıyor.
Federal yapı ve ‘kurumsal enflasyon’
Almanya’nın 16 eyaletten oluşan federal yapısı, dijitalleşme süreçlerinde ortak çözümler geliştirilmesini zorlaştırıyor. Reinartz, “Federal düzeyden gelen çok fazla yazılım çözümü yok. Her şehir, araç tescili gibi ülke çapında geçerli bir süreç için kendi çözümünü bulmak zorunda kalıyor” diyor.
Araştırmacı Stefanie Köhl ise bu durumu “kurumsal enflasyon” olarak tanımlıyor: “Herkes bir şey yapıyor ama sadece kendi alanında. Çözümler arasında bağlantı yok, bazen kullanılan teknolojiler birbiriyle uyumlu bile değil.”
Dijital mucizenin adı: Danimarka
Almanya tartışmalarla vakit kaybederken, Danimarka dijital dönüşümü büyük ölçüde tamamladı. Borger.dk adlı merkezi platform üzerinden vatandaşlar 2 binden fazla kamu hizmetine çevrim içi erişebiliyor.
Danimarka Dijital Yönetim Ajansı Genel Müdür Yardımcısı Adam Lebech, yetişkin nüfusun yaklaşık yüzde 97’sinin dijital kimliğe sahip olduğunu belirtiyor. Sistem, 1968’de kurulan Merkezi Kişi Kaydı (ZPR) üzerine inşa edildi ve tek tip kimlik numarası sayesinde kurumlar arasında veri alışverişi kolaylaştı.
Anketler, Danimarkalıların hükümete yüksek düzeyde güvendiğini gösterirken, Alman toplumunda Nazi ve Doğu Almanya geçmişi nedeniyle merkezi veri toplama sistemlerine yönelik ciddi bir şüphe bulunuyor.
Hindistan’ın sıçraması
Hindistan ise dijitalleşmenin kısa sürede büyük bir sıçrama yapabileceğini ortaya koydu. Ülke, sadece 15 yıl içinde Aadhaar adlı elektronik kimlik sistemini kurdu. Resmî verilere göre nüfusun yaklaşık yüzde 99,9’u Aadhaar kullanıyor.
Aadhaar, Birleşik Ödeme Arayüzü (UPI) ile entegre çalışıyor. Sokak satıcılarından büyük şirketlere kadar herkes bu sistemi kullanabiliyor. Hindistan’ın en büyük bilişim şirketlerinden TCS’ten Tej Paul Bhatla, Aadhaar ve UPI’yi “temel altyapı sistemleri” olarak tanımlıyor.
Bhatla’ya göre bu sistemler olmasaydı Hindistan’ın bugünkü banka hesabı kullanım oranına ulaşması 48 yıl sürebilirdi.
Uzmanlar, daha güçlü bir dijital altyapı ve hizmet ekosisteminin Almanya gibi ülkelerde de ekonomik büyümeyi hızlandırabileceğine dikkat çekiyor. Aksi takdirde, diğer ekonomilerden gelen rekabet tehdidinin artacağı vurgulanıyor.
