ABD ile İsrail arasında İran dosyasında yeni bir stratejik eşgüdüm iddiası gündeme geldi. Amerikan haber platformu Axios’un iki ABD’li yetkiliye dayandırdığı haberine göre, Trump ile Netanyahu 11 Şubat’ta Beyaz Saray’da yaptıkları görüşmede İran’a yönelik “azami ekonomik baskının” yeniden yapılandırılmasını ele aldı.
Yetkililere göre planın merkezinde, İran’ın Çin’e gerçekleştirdiği petrol satışları yer alıyor. İran’ın petrol ihracatının yüzde 80’den fazlasının Çin’e yapıldığı belirtilirken, Pekin’in alımları azaltmasının Tahran üzerindeki ekonomik baskıyı ciddi ölçüde artıracağı değerlendiriliyor.
Haberde, Trump ve Netanyahu’nun İran’ın nükleer silah edinmemesi gerektiği konusunda hemfikir oldukları ancak bu hedefe ulaşma yönteminde görüş ayrılığı bulunduğu ifade edildi.
Netanyahu’nun, İran’la yapılacak bir anlaşmanın kalıcı ve güvenilir olmayacağını savunduğu; Trump’ın ise diplomasiye şans verilmesi gerektiğini söylediği aktarıldı. Trump’ın, Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve danışmanı Jared Kushner ile de anlaşma ihtimalini değerlendirdiği belirtildi.
ABD’li yetkililere göre Trump, “Mümkün olup olmadığını göreceğiz, bir deneyelim” mesajı verdi.
İran ile ABD arasında nükleer müzakereler 6 Şubat’ta Umman’da yeniden başlamıştı. İkinci tur görüşmelerin Cenevre’de yapılması planlanıyor.
Washington’un, diplomasi sürecini sürdürürken aynı zamanda Orta Doğu’daki askeri varlığını artırdığı; ekonomik baskı ve askeri caydırıcılığı eş zamanlı yürütmeyi hedeflediği değerlendiriliyor.
Netanyahu’nun Washington ziyaretini planlanandan erken gerçekleştirmesi ise, İsrail’in ABD-İran görüşmelerinin seyrini etkileme çabası olarak yorumlandı.
Önümüzdeki günlerde Cenevre’de yapılması planlanan ikinci tur müzakereler, İran dosyasında yeni bir dönemin kapısını aralayabilir ya da bölgedeki gerilimi daha da tırmandırabilir.
